Aan de K. de Boerweg in Woltersum staat het huis van Monique en Tjaart en hun kinderen. Het ligt aan het water en ze hebben vrij uitzicht op de landerijen. Monique woont hier sinds 1993. Haar kinderen groeiden hier op en familie en vrienden komen vaak langs. ‘In de zomer zitten we onder de overkapping’, zegt Monique. ‘Dat is echt onze plek. Hier voel je je thuis.’ Juist dit vertrouwde thuis staat al jaren in het teken van de versterkingsopgave, iets wat geen keuze was.
‘We hadden een fijn huis. Alles was goed zoals het was’, zegt Monique. ‘Maar als je woning niet veilig is, moet er iets gebeuren.’ Het idee van een onveilige woning hangt als een schaduw boven het dagelijks leven. ‘Je leeft eigenlijk al jaren in onzekerheid’, zegt Monique. ‘Het is een langzaam proces waar je constant bij betrokken bent, maar weinig grip op hebt.’ Daarbij vraagt het versterkingstraject veel tijd en energie: ‘Wij hebben ons eigen leven, met ons werk en ons gezin. De versterking is niet ons werk, maar is wel iets waar we continu mee bezig zijn. Het kost veel energie en tijd.’
Alles op papier
Op tafel ligt een dik, uitgeprint document. Bijna een eigen boekwerk. ‘Ik heb alles opgeschreven: alle afspraken, telefoontjes, e-mails, gesprekken en data over de versterkingsopgave’, vertelt Monique. ‘Soms zijn dingen al zo lang geleden dat je ze anders gewoon vergeet.’ Voor haar is dat overzicht belangrijk. ‘Het helpt me om te zien waar we staan, wat er is besproken en wat nog moet gebeuren. Het geeft rust om te weten dat je het zelf hebt vastgelegd en kunt terugkijken.’ Het is ook een manier om overzicht en controle te krijgen in een proces dat voor het grootste deel buiten haar handen ligt.
Van snelle belofte naar jaren wachten
In 2018 werd het huis voor het eerst onderzocht. ‘Er was een heel team hier. Ze zijn de hele dag bezig geweest’, herinnert Monique zich. Daarna viel er een lange stilte. Pas in 2021 volgde het eerste echte gesprek: het huis moest versterkt worden.
Eerst leek het snel te kunnen. ‘Als we voor een andere aannemer dan Pot uit Woltersum kozen en naar een tijdelijke woning in een ander dorp zouden gaan, kon het versterken in 2022 beginnen’, vertelt Monique. Dat besluit namen ze, maar de planning schoof steeds verder op. ‘2022 werd 2024, en nu is het oktober van dit jaar. Of dat gehaald wordt? Geen idee. Het blijft afwachten.’
Door onderzoeken en afstemming tussen partijen schuift de planning regelmatig op. Nu is bekend dat ze gelukkig naar een tijdelijke woning binnen het eigen dorp kunnen. Het steeds verschuiven van deadlines maakt het moeilijk om helemaal te ontspannen. ‘Je probeert het los te laten, maar het zit toch altijd ergens in je hoofd’, zegt ze.
Koppelkansen en verduurzamen
Monique en Tjaart hebben grote plannen voor de woning. ‘De hele benedenverdieping gaat eruit: vloeren, muren, alles. Het wordt echt een grootschalige aanpak.’ Tegelijkertijd biedt de versterking ook koppelkansen: ‘We kunnen het huis niet alleen veiliger maken, maar ook beter indelen, duurzamer maken en onze leefruimte verbeteren.’ Ze maken gebruik van de kans om het huis anders in te delen. ‘De keuken gaat naar achteren, richting de tuin. We hebben echt opnieuw nagedacht over hoe we het willen hebben, hoe we het dagelijks leven willen organiseren.’
Ook laten ze hun huis verduurzamen. ‘We gaan van het gas af, krijgen vloerverwarming en een warmtepomp. Daarvoor komt een technische ruimte in huis.’ Deze zogeheten koppelkansen brengen ook extra kosten met zich mee. ‘De vloerverwarming en warmtepomp moeten we zelf betalen, al kunnen we hiervoor wel een kleine subsidie aanvragen.’
Monique geeft aan dat de versterking dus niet alleen mogelijkheden biedt, maar dat er ook extra kosten kunnen zijn waar je rekening mee moet houden.
Het hele traject laat zien hoe veel onderdelen samenkomen: constructie, indeling, duurzaamheid en comfort. Monique ervaart dat het soms voelt als een puzzel die langzaam gelegd wordt, waarbij elk onderdeel met veel aandacht moet worden gecontroleerd voordat het volgende kan beginnen.
Ook kwam uit een funderingsonderzoek naar voren dat de fundering van hun woning niet goed was. ‘Dat wordt nu ook meegenomen. Logisch natuurlijk: je gaat geen huis versterken als de basis niet goed is.’
Wachten op de volgende stap
Ondanks alle voorbereidingen heeft Monique geen controle op het proces. ‘Elke vier weken hebben we overleg met de aannemer en de bewonersbegeleider. Maar vaak wacht je op één volgende stap’, vertelt ze. Op dit moment ligt het bijvoorbeeld bij de constructeur. ‘Omdat wij de indeling hebben aangepast, moet alles opnieuw worden berekend. Pas daarna kunnen de aannemer en het team verder.’ Het maakt het proces traag en soms frustrerend. ‘Je kunt niet alvast beginnen, alles gaat stap voor stap. Dat is soms moeilijk te begrijpen, zeker omdat je zelf vol ideeën zit en vooruit wilt.’
Meedenken voelt als steun
Volgens Monique maakt vooral de begeleiding het verschil. ‘In het begin wisselde het vaak. We hadden steeds een andere bewonersbegeleider. Soms kreeg je geen antwoord, om later te horen dat iemand er niet meer werkte. Dat is vervelend, want je voelt je dan niet serieus genomen.’ Nu is dat anders. ‘We hebben nu een bewonersbegeleider en een contactpersoon die echt meedenken. Ze reageren snel, leggen alles uit, en je voelt je gehoord. Dat helpt enorm. Het geeft je vertrouwen en begrip, zelfs als iets langer duurt.’ Het maakt een groot verschil hoe geïnteresseerd en toegankelijk de mensen zijn die je begeleiden. ‘Als het contact goed is, voel je je gezien. Dat kan het verschil maken tussen frustratie en begrip.’
Wonen in een tussenfase
Soms gaat er ook iets stuk in huis, zoals de koelkast of de vloer. ‘Maar ja, ga je dat dan nog vervangen?’ zegt Monique. ‘Je weet tenslotte niet precies wanneer we eruit moeten, dus laat je het er maar even bij zitten.’ Het gevoel van thuis verandert hierdoor. ‘Je woongenot neemt af. Je bent voortdurend bezig met wat er gaat komen, met hoe het huis straks wordt. Het is een mix van verwachting en geduld.’
Warmte en steun in het dorp
Toch is er iets dat Monique steun geeft: de gemeenschap om haar heen. ‘De mensen in het dorp begrijpen elkaar echt. Ze delen hun verhalen, steunen elkaar, geven tips en luisteren naar elkaar. Wie dit niet meemaakt, begrijpt het eigenlijk niet.’ Dat gevoel van verbondenheid is belangrijk, vooral in een tijd met veel onzekerheid en veranderingen.
Vooruitkijken
Tussen alle onzekerheid ziet Monique ook kansen. ‘Het wordt straks een mooier en duurzamer huis.’ Haar favoriete plek, de overkapping achter het huis, wordt door de aanbouw verplaatst naar een andere plek. ‘Ik kijk er echt naar uit om daar weer te kunnen zitten als alles achter de rug is.’ Voor nu is het nog wachten. ‘Maar ik ben er klaar voor’, zegt Monique met een glimlach. ‘Kom maar op.’