Beoordelen met de typologieaanpak

Het kost veel tijd om elk gebouw helemaal afzonderlijk te beoordelen. Daarom gaat NCG gebruik maken van een eenvoudigere en snellere manier van beoordelen. Dit heet de typologieaanpak. Daarmee worden dezelfde type woningen hetzelfde beoordeeld. En niet één voor één afzonderlijk, zoals nu gebruikelijk is. De methode is ontwikkeld door TNO en goedgekeurd door het Adviescollege Veiligheid Groningen (ACVG). 

De typologieaanpak is gestart in maart 2021. We beginnen met 300 opnamen van woningen volgens deze aanpak. Daarna gaan we deze nieuwe manier van beoordelen breder toepassen.  

Veiligheid gebouw onderzoeken 

NCG beoordeelt of een gebouw voldoet aan de veiligheidsnorm. Dit houdt in dat gekeken wordt of een gebouw bestand is tegen aardbevingen. Deze veiligheidsnorm zegt dat je een gebouw bij een aardbeving van 5.0 op de schaal van Richter veilig en op tijd moet kunnen verlaten. Is dit niet het geval, dan is versterking van het gebouw nodig.  Bij deze beoordeling gebruikt NCG de nieuwe inzichten. De nieuwe inzichten houden rekening met het stoppen van de gaswinning in 2022. Deskundigen verwachten dat daardoor de kans op zware aardbevingen afneemt.

Hoe werkt de typologieaanpak?

TNO heeft woningen en andere gebouwen in het aardbevingsgebied op basis van constructieve eigenschappen ingedeeld in dertig typologieën. Voor elke typologie heeft TNO de gevolgen van een zware aardbeving berekend. De berekeningen van TNO zijn onafhankelijk getoetst door het Adviescollege Veiligheid Groningen (ACVG). ACVG geeft aan dat met de typologieaanpak de veiligheid van gebouwen goed te bepalen is. Een bouwkundig ingenieur inspecteert of een woning of ander gebouw in een van de typologieën past. Elk gebouw krijgt dus een opname. Past een gebouw binnen één van de dertig typologieën? Dan kan de bouwkundige op basis van de berekeningen die al gedaan zijn voor dit type, en de locatie van het gebouw bepalen of versterking nodig is.

De stappen van opname tot besluit

Van opname tot een veilig gebouw

De typologieaanpak bestaat uit drie stappen: onderzoeken , beoordelen en besluiten. Per stap gebeuren een aantal dingen

Waarom is gekozen voor de typologieaanpak?

Tot nu toe berekenden bouwkundigen elk gebouw afzonderlijk door om te beoordelen of het gebouw voldeed aan de veiligheidsnorm. Dat duurde per gebouw meerdere maanden. Met de typologieaanpak kunnen veel gebouwen per type worden beoordeeld. Zo weten eigenaren eerder waar zij aan toe zijn.

Hoe is de typologieaanpak ontstaan?

De onafhankelijke onderzoeksorganisatie TNO heeft gekeken hoe verschillende typen gebouwen reageren op krachten van de aardbevingen. Hoe sterk zijn vloeren of gevels? Wat is de invloed van openingen in de gevel, zoals ramen of deuren? In het onderzoek is gekeken naar alle kenmerken van een gebouw.

Per typologie heeft TNO nauwkeurige berekeningen gemaakt over de gevolgen van aardbevingen. En tot welke zwaarte van aardbevingen een typologie veilig is. Deze informatie is vastgelegd op 'vlekkenkaarten'.

De berekeningen van TNO zijn onafhankelijk getoetst door ACVG. ACVG geeft aan in zijn advies dat een typologieaanpak belangrijk is voor de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied:

  • Door deze aanpak kunnen gebouwen binnen de versterking in groepen worden aangepakt.
  • Dit leidt tot een meer snelheid in de versterkingsopgave.
  • Ook zorgt dezelfde manier van beoordelen ervoor dat er meer gelijkheid komt in de versterking.

In het advies van ACVG staat dat de typologieaanpak van TNO goed in elkaar zit en de mogelijkheid biedt om een veel gebouwen snel te kunnen toetsen aan de veiligheidsnorm. De laatste controle- en verbeterpunten worden op dit moment afgerond door TNO en liggen ter boordeling bij ACVG.

Wat is de planning?

Vanaf maart 2021 is Nationaal Coördinator Groningen (NCG) begonnen met de eerste opnames van woningen met de typologieaanpak. TNO is in de eerste maanden van dit jaar de laatste berekeningen aan het maken voor de vlekkenkaarten. We verwachten later dit jaar helemaal met de typologieaanpak te werken.

Alle informatie die bouwkundigen nodig hebben voor de eerste stap, het onderzoek, is duidelijk. NCG heeft ingenieursbureaus die de opnames gaan doen, getraind. Alle bouwkundigen weten hoe de opname van de constructieve kenmerken gedaan moet worden. Daarom kunnen we hier nu alvast een start mee maken. De eerste gebouweigenaren hebben dan ook al vanaf maart 2021 een brief in de brievenbus gehad over de opname.